Son Dakika Haberler

DEVLETİN ENGELLİ KADROLARINI BOŞ TUTMASINI MECLİS GÜNDEMİNE TAŞINDI

DEVLETİN ENGELLİ KADROLARINI BOŞ TUTMASINI MECLİS GÜNDEMİNE TAŞINDI
Okunma : 19 views Yorum Yap

chpmv-didemengin-engellihaklari

BM Engelli Hakları Sözleşmesi, Avrupa Sosyal Şartı’nın 15. Maddesi gibi uluslararası yükümlülükler ve Anayasa’nın 50. ve 61. Maddelerince engelli yurttaşların ekonomik hayata katılımına devletin özel bir önem vermesi gerekmektedir. Özürlüler Kanunu, Devlet Memurları Kanunu ve İş Kanunu’nda da engelli bireylerin ekonomik hayatta yer alabilmeleri için çeşitli düzenlemeler yapılmıştır. Ancak tüm yasal düzenlemelere rağmen kamu sektöründe dahi engelli yurttaşların istihdamında istenilen seviyeye ulaşılamamıştır. İş Kanunu Madde 30’da yer alan “%4 engelli işçi çalıştırma” ve 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu Madde 53’de yer alan “% 3 oranında engelli memur çalıştırma” yükümlülükleri yerine getirilmemektedir. Özel sektöre örnek ve öncü olması gereken kamu sektöründe dahi engelli yurttaşlarımız gereken istihdam imkânlarına erişememektedir. Devlet Personel Başkanlığı’nın resmi verilerine göre 24.355 engelli kadrosu halen açık şekilde bekletilmektedir.

Çalışmak isteyen ve iş arayan engelli yurttaşlarımızın yoğun tepkilerine neden olan bu durum CHP İstanbul Milletvekili Didem ENGİN tarafından Meclis gündemine taşıdı.

CHP İstanbul Milletvekili Didem ENGİN’in Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sayın Faruk ÇELİK’e yönelttiği yazılı soru önergesi metninde, ilgili verilere değinilerek açık bekletilen engelli kadrolarının neden açık bekletildiği ve ne zaman engellilerin istihdamına sunulacağı, hangi Bakanlık ve kurumun ne kadar engelli istihdam etmesi gerektiği, Kanun hükmünü yerine getirmeyen kamu kurum ve kuruluşları için uygulanan yaptırımı sordu.

Ayrıca kadın engelli istihdamının erkek engelli istihdamının dörtte biri oranında olduğu vurgulanan önergede bu durumun açık bir cinsiyet eşitsizliği oluşturduğu belirtilmekte ve kadın engelli istihdamının iyileştirilmesi için alınacak tedbirler sorulmaktadır.

 

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI’NA

Aşağıda yer alan soruların Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sayın Faruk ÇELİK tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

 

Didem ENGİN

CHP İstanbul Milletvekili

 

            Engelli yurttaşların sosyal ve ekonomik hayata tam katılımlarının sağlanması devlete Anayasa’nın sosyal devlet ilkesini temel alan 50 ve 61. Maddelerince yüklenmiş bir ödevdir. Bu ödevin BM Engelli Hakları Sözleşmesi, Avrupa Sosyal Şartı’nın 15. Maddesi gibi uluslararası dayanakları da mevcuttur. Anayasal yükümlülükler ve  uluslararası sorumluluklar gereğince Özürlüler Kanunu ve Devlet Memurları Kanunu ile İş Kanunu’nda engelli bireylerin ekonomik hayatta yer alabilmeleri için çeşitli düzenlemeler yapılmıştır. İş Kanunu ile hem özel sektöre  hem kamu sektörüne belirli oranlarda engelli çalışan istihdam etme zorunluluğu getirilmiştir. İş Kanunu Madde 30’a göre “İşverenler, elli veya daha fazla işçi çalıştırdıkları özel sektör işyerlerinde %3 engelli, kamu işyerlerinde ise %4 engelli” işçi çalıştırmakla yükümlüdürler. 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu Madde 53’e göre de, “kurum ve kuruluşlar bu Kanuna göre çalıştırdıkları personele ait kadrolarda % 3 oranında engelli çalıştırmak zorundadır”.  Ancak Devlet Personel Başkanlığı (DPB) resmi internet sitesinde ulaşılabilen 20.05.2015 tarihli son resmi istatistikler  engelli yurttaşlarımızın kamu kurumlarında istihdam edilmeleri açısından durumun olması gerekenin çok gerisinde olduğunu bize göstermektedir. DPB’nin yayımladığı istatistiklere göre 2.038.551 olan mevcut memur sayısında engelli kontenjanı %3 olarak ele alınmış ve engelliler için ayrılan kadro sayısının 61.386 olduğu belirtilmiştir. Fakat bu kadroların ancak 37.031 tanesi engellilerin istihdamı için kullanılır durumda iken, 24.355 engelli kadrosu halen açık şekilde bekletilmektedir. 

Yine istatistiklere bakıldığında dikkat çeken bir diğer veri de, 2014 itibariyle 7.981 kadın engelli istihdamına karşın 28.184 erkek engelli istihdamının varlığıdır. Yani kamuda istihdam edilen engelli sayısında da açık bir cinsiyet eşitsizliği görülmektedir. Bu bilgiler ışığında;

  1. İş Kanunu Madde 30 uyarınca kamuda istihdam edilmesi gereken %3 engelli işçi sayısı kaçtır? Bu sayının ne kadarı engellilerin istihdamı için kullanılmaktadır? Ne kadarı halen boş olarak bekletilmektedir? Boş bekletilen kadroların Bakanlık ve kurumlara göre dağılımı nasıldır?
  2. Devlet Memurları Kanunu Madde 53 uyarınca kamuda istihdam edilmesi gereken %4 engelli memur sayısı kaçtır? Bu sayının ne kadarı engellilerin istihdamı için kullanılmaktadır? Ne kadarı halen boş olarak bekletilmektedir? Boş bekletilen kadroların Bakanlık ve kurumlara gore dağılımı nasıldır?
  3. İş Kanunu ve Devlet Memurları Kanunu hükümlerince istihdam edilmesi gerekirken açık bırakılan engelli kadroları için ne zaman alım yapılacaktır?
  4. ÖSYM tarafından yayımlanan resmi istatistiklere göre EKPSS – 2015/1 yerleştirmeleri için başvuran aday sayısı 38.322 iken, tercihler için sunulan açık kadro sayısı yalnızca 4.212 olmuştur. Yani engelli yurttaşlarımızın engelli istihdamı için yoğun bir ilgileri ve talepleri bulunmaktayken devlet tarafından sunulan engelli kadrosu çok yetersiz bir sayıdır. Oysa İş Kanunu Madde 30 ve Devlet Memurları Kanunu Madde 53, kamu kurumlarına %3 ve %4 oranında engelli istihdam etme zorunluluğu getirmektedir. Kanun hükmü neden uygulanmamaktadır? Kanun hükmünü yerine getirmeyen kamu kurum ve kuruluşları hangileridir? Kanun hükmünü yerine getirmeyen bu kamu kurum ve kuruluşları için uygulanan yaptırım nedir?
  5. İstatistikler incelendiğinde kadın engelli istihdamının erkek engelli istihdamınının dörtte biri oranında olduğu görülmektedir. Bu da açık bir cinsiyet eşitsizliği oluşturmakta ve kadın engelli yurttaşlarımızın sosyal ve ekonomik hayata katılımlarında daha geri planda kalmalarına sebep olmaktadır. Kadın engelli istihdamının iyileştirilmesi için ayrı ve öncelikli bir tedbir alınması düşünülmekte midir?