Son Dakika Haberler

YENİ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNUNA GÖRE İŞVERENİN YÜKÜMLÜLÜĞÜ

YENİ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNUNA GÖRE İŞVERENİN YÜKÜMLÜLÜĞÜ
Okunma : 44 views Yorum Yap



skkonseyiSarıyer Kent Konseyi Yürütme Kurulu, 6331 sayılı İş Sağlığı ve İş Güvenliği Kanunu kapsamında işverene getirilen yükümlülükleri içiren toplantı yaptı.

Yeni İş Saglığı ve Güvenliği Kanununa göre İşyerinin Yükümlülüğü


A-Kanunun amacı:

Yeni İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, iş kazası veya meslek hastalığı ortaya çıktıktan sonra neler yapılacağını değil, bunların önlenmesi için önceden alınacak tedbirlerin neler olduğu/olacağı temel amacı üzerine kurulmuştur.

Kanun, ayrım gözetmeden kamu ve özel bütün işyeri ve çalışanlarını (stajyerler dahil) kapsamına almıştır.

İşyerlerinde alınacak önlemlerle oluşturulan ortamda çalışanlar daha sağlıklı ve daha güvenli iş ve hizmet göreceklerdir.

 

B-İstisnaları:

Kanun, dünyadaki uygulamalara paralel olarak, aşağıdaki kurum ve işyerlerini kapsamı dışında tutmuştur;

1-Ev hizmetleri,

2-Bir başka kişi istihdam etmeden kendi adına çalışanları,

3-TSk, Emniyet ve afet müdahale ekipleri gibi kendine özgü faaliyetleri olan kurum ve kuruluşları.

 

C-İşyerinin Özellikleri ve İşverenin Yükümlülükleri:

Kanun, işyerlerini, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin etkin sunumu için tehlike (az tehlikeli, tehlikeli ve çok tehlikeli) sınıflarına ayırmaktadır.

İşyerinin, işin özelliği, işin her safhasında kullanılan veya ortaya çıkan maddeler, iş ekipmanı, üretim yöntem ve şekilleri, çalışma ortam ve şartları gibi hususlar dikkate alınarak belirlenen tehlike sınıfına göre; çok tehlikeli sınıfta yeralan işyerlerinde (A) sınıfı,tehlikeli sınıfta yer alanişyerlerinde en az (B) sınıfı,az tehlikeli sınıfta yer alanişyerlerinde ise en az (C)sınıfı iş güvenliği uzmanlığıbelgesine sahip olanlar görev yapabileceklerdir.

 

Kanun, işyerlerinde riskdeğerlendirmesinde tespitedilen hususları önlemenin sorumluluğunu işverene yüklemekle birlikte; iş sağlığı vegüvenliğinin işyerinin bütünündebenimsenmesi ve uygulanmasısağlamak üzere çalışanlara, sendikalara ve kamuya da görev vermektedir.

 

Bu çerçevede, risk değerlendirmeleri sürekliolarak gözden geçirilip,iş sağlığı ve güvenliğinde en iyi koşulları hedeflenerek,işyerinin belirlenen risklere karşıkonumunun sürekli iyileştirilmesi amaçlanmaktadır.

İşyeri ve işin özelliğine göre kanunla getirilen kurum, hak, yükümlülük ve uygulamalar başlıklar halinde şunlardır:

 

a-Bütün işyerlerinde iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi gibi uzman personel görev yapacak.

b-İşverenler ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmetalabilecek.

c-Devlet, 10’dan az çalışanı olan işletmelerin iş sağlığı ve güvenliği hizmetleri giderlerini destekleyecek.

d-İş kazalarını ve meslek hastalıklarını önleme adına önceden risk değerlendirmesi yapılacak.

e-Çalışanlar belli aralıklarla sağlık gözetiminden geçirilecek. İş kazaları ve meslek hastalıklarının kayıtları daha etkin ve güncel hale getirilecek.

f-Elli ve daha fazla çalışanın bulunduğu tüm işyerlerinde, işsağlığı ve güvenliği kurulu oluşturulacak.

g-İşyerlerinde acil durum planları hazırlanacak.

h-İşveren tüm çalışanlarını, iş sağlığı ve güvenliği ile çalışma hayatına dair hak ve sorumlulukları hakkında bilgilendirecek.

i-Çalışanlar işyerlerindeki iş sağlığı ve güvenliği faaliyetlerine aktif katılım sağlayacak.

j-Çalışan, ciddi ve yakın tehlikeyle karşı karşıya kaldığında çalışmaktan kaçınma hakkını kullanabilecek.

k-Birden fazla işverenin olduğu yerlerde, iş sağlığı ve güvenliği konusunda koordinasyon sağlanacak.

l-Hayati tehlike durumunda işyerlerinin tamamında veya bir bölümünde iş durdurulabilecek.

m-Büyük endüstriyel kaza riski taşıyan işyerleri, güvenlik raporu ve kaza önleme politika belgesi olmadan işe başlayamayacak.

n-Kanununun uygulanmasını kolaylaştırmak için, etkin idari yaptırım uygulanacak.

1-Her İşyerine İş güvenliği Uzmanı ve İşyeri Hekimi

Kanun, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini belirlenensürelerle işyeri bünyesindekipersonel tarafındanverilmesini esas alıyor.İşverenler,  işyerinde uygunvasıflara sahip personelbulunmaması halinde bu hizmet işyeri dışından Bakanlıkça yetkilendirilmiş belgeli uzmanlar veya ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden alabileceklerdir.

 

Kamu kurum ve kuruluşları, organize sanayi bölgeleri ile özel şirketler tarafından kurulan ve Bakanlıkça yetkilendirilen ortak sağlık ve güvenlik birimleri;yetkileri kapsamında hizmetsundukları işverene karşı sorumlu olacaklardır.

 

İş güvenliği uzmanı ve işyeri hekiminin tam süreligörevlendirilmesi gereken işyerlerinde, işveren, gerekli donanımve personeli sağlayarak işyeri sağlık ve güvenlik birimi kuracaktır.

 

2-Küçük İşletmelere Devlet Desteği

Kamu hariç 10’dan az çalışanı olan çok tehlikeli ve tehlikeli sınıftayer alan işyerlerinin iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin yerinegetirilmesinde, Bakanlık maddi destekte bulunacak.

Bu destekten, Bakanlar Kurulu Karar vermesi halinde 10’dan az çalışanı bulunan, az tehlikeli sınıftaki işyerleri de yararlanabilecektir.

 

Desteğin uygulamasında Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtları esasalınacaktır.

 

Sigortasız personel çalıştırdığı tespit edilen işyerlerinden, yapılandestek yasal faizi ile birlikte geri alınacak. Bu işyerleri destektenüç yıl süreyle men edileceklerdir.

 

3-Risk Değerlendirmesi Zorunluluğu

İşveren, işyerinde var olan ya dadışarıdan gelebilecek tehlikelerinbelirlenmesi ve bunların önlenmesi için risk değerlendirmesi yapacak/yaptıracaktır. Bu çalışmalara iş sağlığı vegüvenliği profesyonellerinin yanı sıraçalışanların da katılımı sağlayacaktır.

 

İşyerlerinde sürekli iyileştirmenin sağlanması amacıyla riskdeğerlendirmesi çalışması güncel halde tutulacak, işyerlerinin tehlike sınıfına göreperiyodik olarak yenilenecektir.

 

Yaşlı, engelli, gebe veya emziren çalışanlar gibi özel önlem gerektiren gruplar ile kadın çalışanların durumu da riskdeğerlendirmesinde özellikle dikkate alınacaktır.

 

Maden, metal ve yapı işleri ile tehlikeli kimyasallarla çalışılansektörler ve büyük endüstriyel kazaların olabileceği işyerlerinderisk değerlendirmesi yapılmamışsa iş durdurulacaktır.

 

4-İşe Başlamadan Önce Sağlık Taraması

İşe başlamadan önce tüm çalışanlar sağlık taramasına tabitutulacaktır.

Bu sağlık muayeneleri; iş değişikliğinde,iş kazası ve meslek hastalığı ile sağlık nedeniyle verilen aralardansonra tekrarlanacaktır.

Bu durumlar dışında ise periyodik olarak sağlık muayeneleri yapılacaktır.

 

Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde çalışacakolanlar, yapacakları işe uygun olduklarını belirten sağlık raporuolmadan işe başlatılamayacaktır.

 

5-İş Kazası ve Meslek Hastalıklarında Etkin Kayıt

İş kazaları kazadan sonraki,meslek hastalıkları iseöğrenildikten sonraki üç işgünüiçinde işveren tarafından, SosyalGüvenlik Kurumu’na bildirilecek.İşyeri hekimi ve sağlık görevlileri tarafından meslek hastalığıön tanısı konulan vakalar, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafındanyetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularına sevk edilecektir.

 

Sağlık kuruluşları kendilerine intikal eden iş kazalarını,yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucuları ise tanı koyduklarımeslek hastalıklarını en geç 10 gün içinde Sosyal Güvenlik

Kurumuna bildirecektir.

 

Ayrıca işyerinde meydana gelen ramak kala olaylar da, işverentarafından kayıt altına alınacaktır.

 

6-İşyeri Acil Durum Planı ve Önlemler

İşveren, işyerinin, ilkyardım, yangınla mücadele, kişilerin tahliyesi,ciddi ve yakın tehlikeyle karşılaşılması gibi durumlar için öncedenacil durum planı hazırlayacaktır.Acil durumlara hazırlık amacıyla tüm çalışanların katılacağı eğitim ve tatbikatlar yapılacak; ilkyardım, acil tıbbi müdahale, kurtarma ve yangınlamücadele konularında işyeri dışındaki kuruluşlarla da irtibatı sağlanacaktır.

 

Ciddi ve yakın tehlikebulunan yerlere, sadecegerekli donanıma sahip ve özel olarak görevlendirilen personel girebilecek;ciddi ve yakın tehlikeninönlemez hale gelmesidurumunda, çalışanlar işleriniderhal bırakarak tahliyeedileceklerdir.

 

7-İş Sağlığı ve İş Güvenliğine Çalışanın Katkısı

İşyerlerinde, iş sağlığı ve güvenliğinde daha etkili bir sonuç alabilmek amacıylayapılacak faaliyetlere çalışanların aktif katılımı amacıyla, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili konularda çalışanlarlaişveren arasındaki iletişimi sağlayacak çalışan temsilcisigörevlendirilecektir.Seçimle ya da atama yoluyla görevlendirilen çalışan temsilcileri,iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili konularda işverene teklifgetirebilecektir.

 

İşyerinde yetkili sendikabulunması hâlinde, sendikatemsilcileri çalışan temsilcisiolarak da görev yapabilecek.Çalışan temsilcileri getirdikleriöneriler nedeniyle işverentarafından hak mahrumiyetineuğratılamayacaktır.

 

8-Çalışanların İş Sağlığı ve İş Güvenliği Eğitimi

İşveren, tüm çalışanlarını iş sağlığı ve güvenliği ile çalışmahayatına dair hak ve sorumlulukları hakkında bilgilendirecek.Çalışanlar iş ve işyeri değişikliği, uzun süreli işten uzak kalmave kullanılan donanımın değişikliğinin ardından, yeni çalışmakoşullarına yönelik olarak eğitim alacaklar; bu eğitimler düzenliaralıklarla tekrarlanacaktır.

Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde çalışacakolanlardan, yapacağı işle ilgili mesleki eğitim aldığını belgelemeleri istenecek;  bu belgeye sahip olmayanlar bu işlerdeçalıştırılmayacaklardır.

 

Bu eğitimlerinin maliyetleri çalışana yansıtılmayacak ve bu eğitimlerinsüresi çalışma süresinden sayılacaktır.

 

9-İş Sağlığı ve İş güvenliği Kurulları

Elli ve daha fazla çalışanın bulunduğu ve altı aydan fazla sürenişlerin yapıldığı tüm işyerlerinde iş sağlığı ve iş güvenliği kuruluoluşturulacak; işveren, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili çalışmalarda bulunacakbu kurulun, mevzuata uygun kararlarını uygulamakla yükümlüolacaktır.

 

Aynı çalışma alanında birden fazla işverenin bulunması hâlinde,işverenler birbirlerinin çalışmalarını etkileyebilecek kurul kararlarıhakkında diğer işverenleri bilgilendireceklerdir.

 

İş yerinde alt işverene bağlı çalışanlar da varsa asıl işvereninkoordinasyonunda alt işverenin de katılımı ile bir kuruloluşturulacaktır.

 

10-Tehlike Durumunda Çalışmaktan Kaçınma Hakkı

Çalışan, ciddi ve yakın tehlikeyle karşı karşıya kaldığında iş sağlığıve iş güvenliği kuruluna, kurulun bulunmadığı yerlerde ise işverenebu durumun giderilmesi için başvurduğunda, bu talep doğrultusunda karar verildiği takdirde gereklitedbirler alınıncaya kadar, çalışmaktan kaçınma hakkına sahipolacaktır.

 

Çalışan, talep ettiği halde gerekli tedbirlerin alınmadığı durumlardaçalışanlar iş sözleşmelerini feshedebilecek veya gerekli tedbirler alınıncaya kadar çalışmaktan kaçınmahakkını kullandığı dönemde ücretini alacaktır.

 

Çalışan, bu dönemde iş sözleşmesinden ve kanunlardan doğan haklarını da kullanabilecektir.

 

11-İş Merkezlerinde İş Sağlığı ve İş güvenliği Koordinasyonu

Aynı işyerinde birden fazla işveren olması durumunda işverenler,mesleki riskler ve önlenmesi konularında birbirlerini ve çalışantemsilcilerini bilgilendireceklerdir.

 

İş merkezleri, iş hanları, alışveriş merkezi ve sanayi bölgeleri gibiyerlerde ise işyerleri arasında iş sağlığı ve güvenliği konusundakoordinasyon bura yönetimleri tarafından sağlanacaktır.Yönetim, işyerlerinin birbirlerini etkileyebileceği tehlikelerkonusunda gerekli tedbirleri almaları için işverenleri uyaracaktır.

 

Uyarılara uymayan işyerleri ise yönetim tarafından Çalışma veSosyal Güvenlik Bakanlığı’na bildirecektir.

 

12-Hayati Tehlike Tespitinde İşin Durdurulması

Hayati tehlike tespitinde bu tehlike giderilinceye kadar,işyerinin tamamı değil sadece bu tehlikeden doğabilecek riskinetkileyebileceği alanda iş durdurulacak; böylece işyerinin tamamen kapatılmasıyla yaşanabilecekmağduriyetler önlenmiş olacaktır.

 

İşveren, işin durdurulması sebebiyle işsiz kalan çalışanlara,ücretlerini ödemeye devam edecektir.

 

Çalışanlar, ücretlerinde bir düşüş olmaması kaydı ile meslek veyadurumlarına göre başka bir işe yönlendirilebileceklerdir.

 

13-Büyük Endüstriyel Kaza Riskine Karşı Ön Tedbir

Muhtemel endüstriyel kazaların engellenmesine yönelik önleyici çalışmaların yapılması ve muhtemel kazalarda meydana gelebilecek büyük ölçekli kayıplardan korunması amacıyla işverenlerden, büyük endüstriyel kaza oluşabilecek işyerlerinde, kazaönleme politika belgesi veya güvenlik raporu, işyeri çalışmayabaşlamadan önce istenecektir.

Güvenlik raporu hazırlama yükümlülüğü bulunan işveren,hazırladığı güvenlik raporlarının içerik ve yeterliliğinin Bakanlıkçaincelenmesinden sonra işyerlerini işletmeye açabilecektir.

 

14-İdari Yaptırımlar

İşyerlerindeki iş sağlığı ve iş güvenliğikoşullarının iyileştirilmesine yönelik alınmış önlemlerindenetimindegörev alan iş müfettişleri,bunlardan kanuna aykırılığı tespitleri durumunda, düzenlenen tutanaklara dayanılarak, idari para cezaları dahacaydırıcı halde uygulanacaktır.

 

İşveren, iş güvenliği uzmanı veya işyeri hekimigörevlendirmediğinde her bir kişi için 5.000 lira ceza ödeyecektir.Aykırılığın devam ettiği her ay için de aynı miktar uygulanacak.

 

Risk değerlendirmesi yapmayan işverene 3.000 lira, aykırılığındevam ettiği her ay için 4.500 lira idari para cezası uygulanacaktır.

 

İşverenin iş kazası veya meslek hastalığını SGK’ya bildirmemesinincezası da 2.000 lira olacaktır.

 

Büyük kaza önleme politika belgesi hazırlamayan işverene 50.000lira idari para cezası verilecektir.

 

15-Kanun Aşamalı Olarak Uygulanacak

Kanun’un işyerlerinde iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi ve diğersağlık personeli görevlendirilmesi gibi bazı hükümleri aşamalı olarak hayata geçirilmektedir:

 

i-Ocak 2013’den itibaren 50’den fazla çalışanı olan işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliği profesyonelleri bu tarihten itibaren,

 

ii-Temmuz 2013’denitibaren 50’den az çalışanı olan,tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliği profesyonelleri bu tarihten itibaren,

 

iii-Temmuz 2014’den itibaren Kamu kurumları ile 50’den az çalışanı olan ve az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliği profesyonelleri,

görev alacaklardır.

 

 

 

 

 

 

 

D-Kanunun İşveren ve Çalışana Getirdikleri

 

1-Kanunun İşverene Getirdikleri

a-İş sağlığı ve iş güvenliği koşullarını iyileştirme ve bununsürekliliğinintemini.

b-Çalışanın sağlık ve güvenlik yönünden işe uygunluğunun dikkate alma.

c-Risk değerlendirme raporlarını da göz önündebulundurarak genel bir önleme politikasını geliştirme.

d-Mesleki risklerin önlenmesi için, eğitim ve bilgi verilmesidâhil her türlü tedbiri alma.

e-Çalışma ortamında gerekli kontrol, ölçüm, inceleme vearaştırmaları yapma/yaptırma.

f-İzleme, denetleme ve uygunsuzlukları giderme.

g-Aynı çalışma alanını birden fazla işverenin paylaşmasıdurumunda koordinasyon sağlama.

 

2-Kanunun Çalışana Getirdikleri

a-Sayı sınırı olmaksızın iş sağlığı ve iş güvenliğihizmetlerinden yararlanma.

b-İşyerlerindeki iş sağlığı ve iş güvenliği çalışmaları ile ilgiligörüş verme ve aktif katılım.

c-Ciddi ve yakın tehlike ile karşı karşıya kalmasıdurumunda, gerekli tedbirler alınıncaya kadarçalışmaktan kaçınma.

d-İş sağlığı ve iş güvenliği konularında eğitim alıp, bilgilenme.

e-İş sağlığı ve iş güvenliği konularında temsil edilme.

f-Kendisinin ve çalışma arkadaşlarının sağlık ve güvenliklerini tehlikeye düşürmeme.

g-Kendilerine verilen üretim ve korunmayla ilgili tüm araç ve donanımları doğru kullanma.